Bedrijfswaarde berekenen, zo doe je dat!
Veel ondernemers hopen op enig moment met de verkoop van hun bedrijf een zodanige financiële klapper te maken dat de oude dag financieel goed verzekerd is. Pensioen opbouwen komt er voor ondernemers vaak tijdens de rit niet van — de opbrengst van het bedrijf moet de pensioenpot dan ook goed (aan)vullen.
Om er daarbij van verzekerd te zijn dat het potje zeker goed gevuld gaat worden, is het wel zaak dat duidelijk is hoe de waarde op een correcte wijze berekend kan worden. Er zijn vele manieren, en in dit artikel worden de 3 belangrijkste parameters toegelicht die bij de berekening gebruikt worden.
Een belangrijke vraag die vooraf gesteld dient te worden, is of "de bedrijfswaarde ook de prijs is die de onderneming op gaat brengen?" Goed om hier toch even kort bij stil te staan. De waarde berekenen is één ding, maar of je die waarde bij verkoop ook voor de onderneming gaat krijgen is natuurlijk geen zekerheid. Het verschil tussen waarde en prijs komt verderop in dit artikel ook nog aan de orde.
“Pensioen opbouwen komt er voor ondernemers vaak tijdens de rit niet van.
Hoe ga je nu te werk?
Allereerst is het van belang voor welk doel je de waarde van je onderneming gaat berekenen. Periodiek (meestal jaarlijks) komen de cijfers van de accountant/boekhouder in de balans naar voren, en daarin wordt o.a. het eigen vermogen weergegeven.
Dit eigen vermogen, meestal opgebouwd uit "aandelenkapitaal" en "reserves", vertegenwoordigt op dat moment de waarde van het bedrijf. Uitgangspunt is dat je op datzelfde moment alle voorraden zou verkopen, machines en panden zou verkopen (tegen de boekwaarde) en de afnemers je per direct betalen. Je kunt op datzelfde moment al je leveranciers betalen, de belastingdienst, alle schulden aflossen — en wat je dan in kas/op de bank overhoudt, is precies het eigen vermogen.
Het is daarbij natuurlijk wel noodzakelijk dat het personeel ook op diezelfde dag stopt (zonder opzegtermijn), er geen vakantiedagen meer openstaan en er ook naar afnemers en leveranciers geen enkele verplichting meer loopt.
Kortom: een utopische situatie — maar het eigen vermogen geeft er wel een weergave van.
Voor zover je bedrijf dus jaarlijks geld verdient (en dit naar verwachting ook zal blijven doen) is er geen noodzaak om de activiteiten te stoppen, en zal er zeker belangstelling zijn om deze activiteiten door te zetten en zo geld te blijven verdienen met de onderneming.
Belangrijke uitkomst van deze exercitie: voor het berekenen van de waarde van de onderneming is het verdienvermogen van de activiteiten doorslaggevend — en veel minder of de bestaande situatie tot een positief saldo leidt bij het salderen van bezittingen minus schulden.
Cash is King!
Focus dus op de hoogte van de positieve kasstroom in de toekomst. Met een naar verwachting stijgende kasstroom wordt je bedrijf jaarlijks meer waard! Bij de waardebepaling is het aannemelijk maken van die groeiverwachting dan ook het belangrijkste discussiepunt. Hoe valt die toekomstige groei nu te bewijzen?
Veel ondernemers proberen op verschillende manieren de winst jaar op jaar te drukken om zo min mogelijk belasting te betalen. Daarbij worden verschillende posten gebruikt om extra reserveringen te maken en andere tools ingezet om de resultaten te drukken. Belasting betalen doet tenslotte niemand graag. De uitkomst van de bedrijfswaarde wordt zo automatisch óók gedrukt — en dat heeft uiteindelijk een aanzienlijk effect op de waarde bij verkoop.
Met name de rentestand speelt een rol.
Maakt het uit op welke wijze je de waarde berekent?
De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat het feitelijk niet uitmaakt welke rekentool je gebruikt. Er zijn onvoorstelbaar veel manieren om de waarde van je onderneming te berekenen. In de basis komen al die methodes neer op drie uitgangspunten:
-
1
Wat is de kasstroom naar de toekomst?
-
2
Welke risico's zijn er met betrekking tot het daadwerkelijk realiseren van die kasstroom?
-
3
Hoe kun je die kasstroom nog aanmerkelijk vergroten — en hoe zeker kun je daarvan zijn?
Feitelijk komen alle rekenmethodes dus in de basis neer op die drie grootheden. Je kunt daarbij allerlei ingewikkelde formules gebruiken, maar daarmee zal ik je niet vermoeien. Voor jou als ondernemer is van belang dat bij verkoop duidelijk is wat de momentane kasstroom is — zonder dat die om allerlei redenen gedrukt is, bijvoorbeeld om niet te veel belasting te hoeven betalen.
De voorbereiding voor een geslaagde verkoop/overdracht vraagt dan ook een veel langere periode dan veelal wordt gedacht.
Welke algemene, economische invloeden spelen een rol?
Los van bovengenoemde punten zijn de heersende economische omstandigheden natuurlijk ook van invloed. Met name de rentestand speelt een rol: tegen welk percentage kun je zonder risico een zeker rendement verkrijgen, bijvoorbeeld in staatsobligaties of andere vastrentende waarden?
Dat percentage is de laatste jaren alleen maar lager geworden. Met een beperkt risico is het dus al snel interessant om je geld in een bedrijf te steken en zo een beter rendement te ontvangen dan wanneer je je geld "op de bank zet".
Hoe ga je met al deze informatie om?
Als het om het berekenen van de waarde/prijs voor je onderneming gaat, is het credo wat mij betreft altijd: begin een ruim aantal jaren van tevoren en focus je daarbij op de kasstroom. Deze insteek is een hele andere strategie dan de koers die veel ondernemers daarvóór hanteerden — en dat vraagt dan ook een hele andere denktrant.
De ervaring leert dat er geruime tijd nodig is om die switch te realiseren en ook in de bedrijfsresultaten daadwerkelijk tot uitdrukking te laten komen. Denk daarbij eerder aan een aantal jaren dan aan een aantal maanden. Het neerzetten van een representatieve kasstroom en die vastleggen in een serie opvolgende jaarrekeningen vraagt sowieso al een meerjarenaanpak.
Het zwart-op-wit realiseren van de mogelijkheden in de kasstroom is de beste manier om de waarde naar de toekomst te onderstrepen en zo de prijs voor de aandelen fors te laten stijgen.
Het is dus een lange weg, en de vraag is dan altijd: wat gaat het je kosten en opleveren?
Aan het begin van dit artikel werd al aangegeven dat de opbrengst van je bedrijf vaak een groot deel van je toekomstig pensioen vormt. Die opbrengst maximaliseren levert je dus een goed pensioen op tot in lengte van jaren. Alleen al om die reden is het de moeite waard om die weg te bewandelen.
Groot voordeel daarnaast: je bent ruim vóór de verkoop al bezig met het maximaliseren van de kasstroom, wat je ook al vóór de daadwerkelijke verkoop veel oplevert. Een jaar of vijf tevoren starten kan in die periode al zomaar de eerder veronderstelde verkoopsom opleveren — zonder dat de aandelen al verkocht zijn. De overdracht van de aandelen brengt daarmee uiteindelijk dus nóg een keer de verkoopopbrengst op, en mogelijk nog veel meer.
Tot slot
Bedrijfswaarde berekenen blijft een lastige exercitie, en er wordt vaak heel gewichtig over gedaan met allerlei ingewikkelde termen. In de basis is het echter simpel — en ik pleit er ook voor om het simpel te houden. De belangrijke vraag vooraf: "Met welk doel ga je de berekening doen?"
Beperk je het tot de momentane situatie, of kijk je naar de toekomst en hoe een potentiële koper er jaar op jaar een mooie som geld mee kan verdienen? Een goede voorbereiding is het halve werk, en de inzet van een ervaren deskundige helpt om je in dit traject van waardecreatie naar verkoop te adviseren en begeleiden. Voor veel ondernemers is dit tenslotte geen dagelijkse kost.
Als het onderwerp je interesseert, vraag dan het VALUE PRO whitepaper vrijblijvend aan voor meer informatie. Als ervaren VALUE createur ben ik ook graag bereid om het geheel t.z.t. persoonlijk toe te lichten.
Succes met Waarde Creëren!